Detay Kıbrıs Gazetesi Bugün
  • BIST 106.926
  • Altın 151,429
  • Dolar 3,6718
  • Euro 4,3287
  • Lefkoşa 16 °C
  • Mağusa 16 °C
  • Girne 16 °C
  • Güzelyurt 12 °C
  • İskele 16 °C
  • İstanbul 15 °C
  • Ankara 5 °C

Politis: "United States of Cyprus"

Politis: "United States of Cyprus"
Politis gazetesinin manşetten yayınladığı habere göre, masada en büyük sorun olarak sadece garantörlük kaldı.

Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı ile Nikos Anastasiadis arasında bir buçuk yıldır devam eden müzakerelerde, garantörlükle ilgili yapılan son görüşmede dahil, gelinen son aşama Rum medyasında detaylı bir şekilde yayınlandı.

Politis gazetesinin manşetten yayınladığı habere göre, masada en büyük sorun olarak sadece garantörlük kaldı.

Politis Gazetesi'nin iddiasına göre Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı, Türkiye’ye müdahale hakkı veren 1960 garantörlük anlaşmasının değişmesine itiraz etmedi. Konuşulan yeni garantörlük sistemi, birleşmeden sonra Türk ve Rumlar arasında büyük bir kriz çıkarsa, Türklere son çare olarak Türkiye’ye başvurma hakkı verilmesi üzerine.

İŞTE MASADAKİ SON DURUM

Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı ve Rum lider Nikos Anastasiadis, son pazarlıklarda anlaşmaya varılamayan birkaç konuyu, koz olarak ellerinde tutuyor. Takvime göre, Akıncı ve Anastasiadis, Eylül ayında BM’nin yeni dönem açılışı öncesinde 7 görüşme yapacak. Toprak konusu ve geride kalan küçük anlaşmazlıklar çözülürse, Eylül ayından sonra garantörlük konusunun ele alınacağı çoklu konferans düzenlenecek.

GARANTÖRLÜK DEĞİŞECEK

Liderler 30 Temmuz’da yaptığı son görüşmede garantörlük konusunu ele aldı ve 1960 garantilerinin kaldırılması konusunda görüş birliğine vardı. Her iki lider, garantörlük anlaşmasının kaldırılması karşılığında Türkiye’nin garantörlüğünün nasıl korunacağına çözüm aradı. Anastasiadis, yüksek krizi durumunda ilk aşamada federal bir mekanizma kurulmasını, başarısız olunması halinde Avrupa Birliği ve ardından da BM’den yardım istenmesini, kriz geçmez ise, Kıbrıslı Türklere en son çare olarak Türkiye’yi yardıma çağırma hakkı verilmesini önerdi.

 

YENİ KIBRIS’IN TEMEL ÖZELLİKLERİ

2 kurucu devletten oluşacak, federasyon konusunda tarafların geldikleri son nokta şöyle:

*Yeni ülkenin adı Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti ya da federasyonu olacak, para biri Euro olacak.

1.Maraş ve ara bölge ilk gün

*Anlaşmanın imzalanmasının hemen ardından aşamalı olmak kaydıyla büyük oranda asker çekilecek. Kapalı Maraş ve BM denetiminde ara bölge ilk gün Rumlara devredilecek. Güzelyurt konusunda farklı fikirler görüşülüyor.

2. Yeni vatandaşlıklara 4’e 1 sınırı

*Yeni Kıbrıs’ın nüfusu 803 bini Rum, 220 bini Kıbrıslı Türk olmak üzere 1 milyon 023 bin olacak.

*Yeni Kıbrıs, iki kesimli olacak ancak Türk ve Rum kesimleri etnik olarak saf olmayacak. Rum lider Anastasiadis, Ada’nın tümünde Rumların 4 özgürlüğe (serbest dolaşım, yerleşim, mülk edinme, işyeri kurma ve çalışabilme hakkı) sahip olması ile yeni yapılacak vatandaşlıklarda Türkiye ve Yunanistan vatandaşları arasında 1 Türk 4 Yunan dengesi korunması konularında anlaşmaya varılmasından büyük memnuniyet duyuyor.

3.Dönüşümlü başkanlık Rumların kozu:

*Ülke Başkanlık sistemiyle yönetilecek, başkan yardımcısı da bulunacak.

*Başkan Bakanlar Kurulu’nu atayacak, Bakanlar Kurulu’na başkanlık yapacak. Rum ve Türk Başkan ve Yardımcısı dış politika ve savunma konularına birlikte karar verecek. Bakanlar Kurulu’nun bu konulardaki kararlarını bozabilecek.

*Başkan ve Yardımcısı Türk ve Rum bakanları birlikte belirleyecek, anlaşmazlık çıkarsa her bir topluma düşen bakanlıkları ayrı ayrı atayacaklar.

*Bakanlar Kurulu karar alırken en az bir Türk’ün ‘evet’ oyu aranacak.

*Başkan ve yardımcısının nasıl seçileceği, bakanlar kurulunun sayısı ve paylaşımı henüz belirlenmedi. Rum tarafı, dönüşümlü başkanlık konusunu koz olarak elinde tutuyor.

4.Anlaşmazlıkların çözümüne kura formülü

*Anayasa mahkemesi ve yabancı yargıç tezi terk edildi. Başkan, yardımcısı, bir Türk ve bir Rum bakandan oluşacak 4 kişilik özel komite kurulacak. Bu komite sorunları çözemezse, kura ile bir üye gruptan çıkarılacak ve son kararı oy çokluğuyla 3 kişi alacak.

5.İki kanatlı meclis:

*Senato (üst) ve Temsilciler Meclisi (alt) olmak üzere iki meclis olacak. Her iki meclisin başkanları farklı toplumlardan olacak.

*Senato 20 Türk ve 20 Rum toplam 40 kişiden oluşacak, Temsilciler Meclisi ise 36 Rum ve 12 Türk toplam 48 üyeden oluşacak. Kararlar her iki mecliste de bir toplumdan en az 4’te 1 oranında evet oyu olmak şartıyla basit çoğunlukla alınacak.

6.Uluslararası Anlaşmalar:

*Türk ve Rum kesimleri federal hükümetin dış politikasını etkilememek şartıyla ayrı ayrı uluslararası anlaşma imzalayabilecek. Anlaşmalar federal hükümete önceden bildirilecek. Kıbrıslı Türkler, geniş çerçevede anlaşma imzalama hakkı isterken, Rum tarafı, sadece spor ve kültür alanları ile sınırlandırılmasını istiyor.

7.Kurucu devletlerde kim nasıl oy kullanacak

*Senato, etnik temele göre, Temsilciler Meclisi, kurucu devlet vatandaşlığına göre oy kullanılarak belirlenecek.

*Avrupa Parlamentosu seçimlerinde daimi ikamet adresine göre oy kullanılacak. Birden fazla ikameti bulunanlar, birini daimi ikametgâh olarak bildirecek. Daimi ikametgâhlara kurucu devletler diğer topluma yüzde 20’ye kadar sınırlama getirebilecek.

8.Mülkiyette, 8 milyar, 25 milyar Euro farkı

*KKTC’nin yüzde 80’ni 1974 öncesinde Rum mülkü olması nedeniyle hassas bir konu. Mülkiyet mahkemesinde ele alınmak üzere 22 kategori belirlendi.

*Türk tarafı, Rumlara mülk satışı konusunda belirli bir süre sınırlama getirme hakkı istiyor, ancak Rumlar kabul etmedi.

*Mülkiyetin kime ait olacağı konusunda kararı verecek komisyon 10 bölümden oluşacak. Hem Rum eski mülk sahibi hem de mevcut kullanıcı komisyona başvuru hakkına sahip olacak. İade isteyenlere öncelik verilecek.

*Mülkiyet sorunu, tazminat, iade, kısmi iade, alternatif iade, takas yöntemleriyle çözülecek. Komisyonun dışında bir de mülkiyet mahkemesi kurulacak.

*Taraflardan herhangi biri iç hukuk yolunu tükettikten sonra AİHM’e başvurabilecek.

*Tazminatların belirlenmesinde kullanılacak yöntem konusunda anlaşmazlık sürüyor. Türk tarafı 1974 değerleri üzerine enflasyon farkını hesaplayarak tazminat belirlenmesini istiyor. Bu hesaba göre, tazminatların 8 milyar Euro tutacağı hesaplanıyor.

*Rum tarafı ise, bugünkü değerlerinden hesaplanmasını talep ediyor. Böyle bir durumda tazminat miktarının 25 milyar Euro’ya ulaşması bekleniyor.

*Türk tarafı tazminatlar konusunda bağışçılar konferansından para bulunabileceğini, Rum tarafı ve IMF ise, para veren bağışçı bulunamayacağını savunuyor.

9.Federal Kıbrıs 60’a 40 ya da yarı yarıya

*Rum tarafı federal polis ve itfaiyenin yüzde 60 Rum yüzde 40 Türk’ten oluşmasını istiyor. Türk tarafı ise, eşit sayıda olmasını talep ediyor.

10.Türkler birincil hukuktan vazgeçti

*Türk tarafı anlaşmanın AB’nin birincil hukuku olması talebinden vazgeçti.

*Avrupa Parlamentosu’nda 4 Rum 2 Türk milletvekili olacak. 

politisliste-244x300.jpg

  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2014 Detay Kıbrıs | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : +90 392 444 79 79 Faks : +90 392 227351